شرح وظایف، اختیارات و ترکیب اعضای کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور

شورای عالی فضای مجازی کشور، وفق ماده ۹ اساسنامه مرکز ملی فضای مجازی کشور و بر اساس مصوبه هفتاد و نهمین جلسه مورخ 24/ 12/ 1400 ؛ شرح وظایف، اختیارات و ترکیب اعضای کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور ـ مصوب هشتمین جلسه مورخ 25/ 06/ 1391 ـ را در هشتاد و یکمین جلسه مورخ 27/ 02/ 1401 به شرح زیر بروزرسانی و تصویب نمود:

ماده ۱: تعاریف:

۱ ـ۱ ـ کمیسیون عالی: کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور موضوع ماده ۹ اساسنامه مرکز ملی فضای مجازی کشور؛

1 ـ2 ـ تنظیم‌گری: اتخاذ هرگونه تدبیر و اقدام حاکمیتی به منظور:
1 ـ2 ـ1 ـ تسهیل، توسعه، نهادسازی، مقررات ‏گذاری و ساماندهی فعالیت‌های حوزه مجازی یک زیست بوم؛
1 ـ2 ـ2 ـ نظارت بر حسن انجام مسئولیت ها و تعهدات؛
1 ـ2 ـ3 ـ اعمال ضمانت های اجرای مقررات بر تخلفات.

1 ـ3 ـ تنظیم‌گر بخشی: نهادی که به موجب قانون و یا مصوبات سایر مراجع قانونی، همه یا بخشی از امور تنظیم‌گری یک بخش از نظام حاکمیتی و اجرایی کشور را بر عهده دارد؛

۱ ـ۴ ـ خدمات فضای مجازی: خدماتی است که مبتنی بر فناوری اطلاعات و ارتباطات به صورت خودکار و با کمترین مداخله انسانی بر روی شبکه ملی اطلاعات ارائه می شود.

ماده ۲: ترکیب اعضای کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور:
۲ ـ۱ ـ دبیر شورای عالی و رییس مرکز ملی فضای مجازی کشور (رییس کمیسیون)؛
۲ ـ۲ ـ معاون مربوط در مرکز ملی فضای مجازی کشور (دبیر کمیسیون)؛
۲ ـ۳ ـ نماینده رییس مجلس شورای اسلامی (یا رییس کمیسیون مرتبط با تأیید رئیس مجلس شورای اسلامی)؛
۲ ـ۴ ـ نماینده رییس قوه قضاییه (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ ۵ ـ نماینده وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۶ ـ نماینده وزارت اطلاعات (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۷ ـ نماینده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۸ ـ نماینده سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۹ ـ نماینده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۱۰ ـ نماینده فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران (معاون ذی‌ربط)؛
۲ ـ۱۱ ـ دو نفر عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی کشور به پیشنهاد رییس کمیسیون و تصویب شورای عالی؛
۲ ـ۱۲ ـ نماینده دستگاه مرتبط حسب مورد و با حق رأی.

تبصره: رییس کمیسیون عالی می‏تواند حسب مورد از افراد صاحب نظر و یا نمایندگان بخش خصوصی در جلسات کمیسیون بدون حق رأی دعوت نماید.

ماده ۳: وظایف و اختیارات:
کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور برای تنظیم سیاست ها، نظارت ، هدایت، هماهنگی و تصویب مقررات و آیین‌نامه های کلان در همه ابعاد فضای مجازی و تنظیم‌گری تنظیم­گران بخشی، تشکیل و وظایف و اختیارات آن به شرح زیراست:

۳ ـ ۱ ـ تهیه و پیشنهاد نظامات و مقررات برای تصویب در شورای عالی فضای مجازی کشور در زمینه ها و ابعاد مختلف از قبیل:

۳ ـ۱ ـ۱ ـ معماری کلان تنظیم‌گری فضای مجازی با نظر به جایگاه و مسئولیت های هر یک از تنظیم‌گران بخشی؛

۳ ـ۱ ـ۲ ـ تعیین یا ایجاد تنظیم‌گران بخشی خدمات جدید؛

۳ ـ۱ ـ۳ ـ اصلاح مأموریت و شرح وظایف تنظیم‌گران بخشی؛

تبصره: اصلاح مأموریت، شرح وظایف، ادغام یا حذف تنظیم‌گرانی که بر اساس قانون تشکیل شده ‏اند از طریق مجلس شورای اسلامی قابل انجام است.

۳ ـ۱ ـ۴ ـ سیاست گذاری صدور مجوز برای هرگونه فعالیت و کسب و کار در فضای مجازی شامل محتوا (اعم از داده، متن، صوت ‏و تصویر)، خدمات و زیرساخت های ارتباطی و فناوری اطلاعات؛

۳ ـ۱ ـ ۵ ـ تعیین نیازمندی ها و اولویت های قانونی کشور در حوزه فضای مجازی برای قوای مجریه و قضاییه به منظور تدوین لوایح مورد نیاز و تصویب در مجلس شورای اسلامی؛

۳ ـ۱ ـ۶ ـ نظامات مقوم حکمرانی فضای مجازی و حکمرانی های ذیل آن از قبیل نظام رسانه ، نظام هویت، کلان داده های ملی، حوزه بین المللی، سرمایه گذاری های خارجی، رمزارز و فناوری های نوظهور مانند زنجیره بلوکی و هوش مصنوعی و نظام رقابتی و ضد انحصار سکوهای فضای مجازی؛

۳ ـ۱ ـ۷ ـ تهیه سیاست ها، راهبردها، الگوی نمایندگی و رویکرد تعامل با سازمان ها و مجامع بین المللی مرتبط در حوزه تنظیم‌گری فضای مجازی.

۳ ـ۲ ـ دستورالعمل ها و زیرنظام های اجرایی، فنی، نظارتی و هماهنگی ملی در چهارچوب مصوبات شورای عالی فضای مجازی کشور از قبیل:

۳ ـ۲ ـ۱ ـ تصویب دستورالعمل ها، ضوابط، الزامات اجرایی و فنی، نظارتی و هماهنگی ملی برای تحقق مصوبات شورای عالی فضای مجازی کشور؛

۳ ـ۲ ـ۲ ـ تصویب الزامات کلان پیشنهادی تنظیم‌گران بخشی در زمینه صدور مجوز؛

۳ ـ۲ ـ۳ ـ تصویب معیارها، ضوابط و نظام های کنترل کیفی و فنی در همه زمینه های فضای مجازی؛

۳ ـ۲ ـ۴ ـ ایجاد هماهنگی و نظارت بر عملکرد دستگاه های صادرکننده مجوزهای حوزه فضای مجازی؛

۳ ـ۲ ـ ۵ ـ اختصاص صلاحیت موقت تنظیم‌گری به تنظیم ‏گران بخشی موجود تا پیش از ایجاد تنظیم‌گر بخشی مقتضی؛

۳ ـ۲ ـ۶ ـ حل اختلاف تنظیم‌گران بخشی فضای مجازی‏؛

۳ ـ۲ ـ۷ ـ تصویب الزامات مدیریتی ترافیک داخلی و خارجی فضای مجازی کشور؛

تبصره: موارد اعمال انسداد مربوط به خدمات دهندگان فضای مجازی با بیش از 3 میلیون کاربر، پیش از اقدام، به مرکز ملی فضای مجازی کشور اطلاع داده شود.

۳ ـ۲ ـ ۸ ـ ضوابط تشویق تولیدکنندگان داخلی و خارجی تجهیزات الکترونیکی و سامانه‏‌های هوشمند به حمایت از خدمات فضای مجازی داخلی به پیشنهاد تنظیم‌گران، با استفاده از ابزارهای قانونی نظیر حقوق ورودی؛

۳ ـ۲ ـ۹ ـ تهیه و تصویب ضوابط ایجاد، توسعه و بهره برداری دستگاه های اجرایی از خدمات شبکه و فضای مجازی اختصاصی؛

۳ ـ۲ ـ۱۰ ـ پاسداری از وضعیت رقابتی بازار خدمات فضای مجازی با استفاده از ظرفیت‌های قانون اجرای سیاست های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی ؛

۳ ـ۲ ـ۱۱ ـ رصد و پایش اجرای مصوبات این کمیسیون و همچنین تعیین استانداردها و شاخص های کلان اهداف آن؛

3 ـ2 ـ12 ـ تنظیم مقررات جمع ‏آوری، فرآوری داده ها و حفظ حریم خصوصی کاربران در سکوهای فضای مجازی؛

۳ ـ۲ ـ۱۳ ـ تصویب ساز و کار مشارکت تشکل های خصوصی و مردمی و اخذ نظرات ذی نفعان فضای مجازی در تدوین و نهایی سازی مصوبات تنظیم‌گران؛

۳ ـ۲ ـ۱۴ ـ تصویب الزامات پیشنهادی تنظیم‌گران بخشی در زمینه نرخ گذاری برای کلیه خدمات فضای مجازی، با رعایت ضوابط و مقررات قانونی؛

تبصره ۱: مصوبات بخش ۳ ـ۲ ـ توسط رئیس کمیسیون ابلاغ می شود.

تبصره 2: تنظیم‌گری و مقررات گذاری در حوزه امنیت فضای مجازی از وظایف و اختیارات این کمیسیون خارج و کماکان بر عهده کمیسیون عالی امنیت فضای مجازی کشور [پاورقی 1] است.

[پاورقی 1] مصوب نهمین جلسه مورخ 22/ 07/ 1391 شورای عالی فضای مجازی کشور

تبصره 3: هرگونه تصمیم گیری و مقررات گذاری در حوزه محتوا در این کمیسیون بر اساس پیشنهاد کمیسیون عالی ارتقای تولید محتوای فضای مجازی کشور [پاورقی 2]، صورت می پذیرد.

[پاورقی 2] مصوب دهمین جلسه مورخ 1391/09/11 شورای عالی فضای مجازی کشور

تبصره ۴: کلیه مصوبات با طبقه بندی عادی این بخش در حوزه ضوابط و مقررات باید در روزنامه رسمی جمهوری اسلامی به ثبت برسد. نسخه منتشره در این روزنامه ملاک عمل خواهد بود.

ماده ۴: تنظیم‌گران بخشی در قلمرو فعالیت خود وظایف و اختیارات ذیل را در چهارچوب مصوبات شورای عالی فضای مجازی کشور، قوانین کشور و مصوبات این کمیسیون بر عهده دارند:

۴ ـ۱ ـ صدور مجوز فعالیت و بهره برداری خدمات فضای مجازی؛

۴ ـ۲ ـ تهیه و تصویب ضوابط و مقررات فعالیت خدمات فضای مجازی؛

تبصره: کلیه مصوبات موضوع این بند، باید به مرکز ملی فضای مجازی کشور فرستاده شود. مرکز ملی نیز موظف است مصوبات ارسال شده را ظرف مدت دو هفته از تاریخ وصول از نظر انطباق با مصوبات شورای عالی فضای مجازی کشور و این کمیسیون مورد بررسی قرار دهد و چنانچه آن را مغایر هر یک از این موارد تشخیص دهد، برای اصلاح به تنظیم‌گر عودت دهد. در غیر این صورت مصوبه قابل اجرا است.

4 ـ3 ـ تصویب و ابلاغ تعرفه ‌ها و نرخ خدمات در راستای شکل گیری رقابت سالم و تداوم ارائه خدمات و رشد کیفی آن ها؛

۴ ـ۴ ـ اعمال جریمه در موارد تخطی ارائه دهندگان خدمات از ضوابط و مقررات مصوب پس از طی مراحل قانونی؛

۴ ـ ۵ ـ تدوین و پیشنهاد ضوابط فنی و اجرایی و نظام های کنترل کیفی مربوط به قلمرو تنظیم‌گری به این کمیسیون برای تصویب؛

۴ ـ۶ ـ تدوین دستورالعمل نحوه رسیدگی به شکایات ارائه دهندگان خدمات فضای مجازی برای تصویب در این کمیسیون؛

۴ ـ۷ ـ نظارت بر عملکرد ارائه‌دهندگان خدمات فضای مجازی در چهارچوب ضوابط مصوب و مفاد مجوزهای صادر شده؛

تبصره ۱: سایر دستگاه‌های اجرایی، صرفاً از طریق تنظیم‌گران بخشی، ضوابط خود را به ارائه دهندگان خدمات فضای مجازی ابلاغ می کنند.

تبصره ۲: تنظیم‌گران بخشی موظفند کلیه مصوبات با طبقه بندی عادی خود در حوزه ضوابط و مقررات را با درج در روزنامه رسمی جمهوری اسلامی اطلاع رسانی نمایند. نسخه منتشره در این روزنامه ملاک عمل خواهد بود.

ماده ۵: به موجب این مصوبه، مصوبه هشتمین جلسه مورخ ۱۳۹۱/۶/۲۵ شورای عالی فضای مجازی کشور با موضوع شرح وظایف، اختیارات و اعضای کمیسیون عالی تنظیم مقررات فضای مجازی کشور و بند ۳ مصوبه دهمین جلسه مورخ ۱۳۹۱/۹/۱۱ شورای عالی فضای مجازی کشور در خصوص این کمیسیون، ملغی می شود.