با عنایت به تبصره (۱) ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم مصوب ۱۳۹۴/۴/۳۱ و بند (ح) ماده (۶۸) قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، ترتیبات ابلاغ الکترونیکی اوراق مالیاتی به شرح زیر مقرر می شود:
ماده ۱): تعاریف
۱ – سازمان: سازمان امور مالیاتی کشور
۲ – مؤدی: تمامی اشخاصی که بر مبنای قوانین مالیاتی (اعم از قوانین مالیاتهای مستقیم، مالیات بر ارزش افزوده، پایانه های فروشگاهی و سامانه مؤدیان) و یا احکام مالیاتی سایر قوانین (از جمله قوانین بودجه، قوانین برنامههای توسعه و ….) برای آنها به هر نحو یا در هر مرحله از طریق سامانه های سازمان، اوراق مالیاتی قابل ابلاغ صادر می شود.
۳ – اوراق مالیاتی: عبارت است از کلیه اوراق صادره (ثبت شده) فایل ابلاغ به مؤدی توسط سامانههای مالیاتی.
۴ – ابلاغ الکترونیکی: ابلاغ اوراقی مالیاتی با استفاده از بسترهای الکترونیکی، مخابراتی یا سایر شیوههای نوین.
۵ – حساب کاربری: کارپوشه الکترونیکی که به هر یک از مؤدیان ثبت نام شده در نظام مالیاتی، جهت دسترسی به خدمات مالیاتی الکترونیکی، حسب مورد اختصاص می یابد. حساب کاربری هر مؤدی دارای شناسه کاربری و گذرواژه یکتاست.
۶ – درخواست خدمات الکترونیکی: فرمی الکترونیکی که مؤدی در قالب آن، تقاضای خود را برای بهره مندی از خدمات الکترونیکی نظیر ابلاغ اوراق مالیاتی، ثبت اعتراضات، درخواستهای مرتبط با اوراق قطعی و… اعلام و تأیید می نماید که از شرایط و آثار ابلاغ الکترونیکی اوراق مالیاتی و واکنش های الکترونیکی خود نسبت به این اوراق مطلع است.
۷ – ق . م . م: قانون مالیاتهای مستقیم مصوب ۱۳۶۶/۱۲/۳ و اصلاحات و الحاقات بعدی آن.
ماده ۲): ترتیبات ابلاغ الکترونیکی اوراق مالیاتی
۱- [اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۲/۵۱۴ – ۱۴۰۲/۱۲/۲۶]
تمامی مؤدیانی که با تسلیم درخواست خود مبنی بر برخورداری از خدمات الکترونیک مالیاتی، توافق نمودهاند که بارگذاری اوراق در حساب کاربری به عنوان ابلاغ به شخص مؤدی محسوب شود، مشمول خدمات ابلاغ الکترونیکی اوراق مالیاتی میباشند. سازمان موظف است اوراق مالیاتی این مؤدیان را در حساب کاربری آنان، بارگذاری و طی ده روز از تاریخ بارگذاری، سه پیامک اطلاعرسانی به شمارهای که توسط مودی در حساب کاربری خود اعلام شده است، ارسال نماید. برای این دسته از مؤدیان، روز یازدهم پس از تاریخ بارگذاری اوراق در حساب کاربری آنان یا تاریخ رویت برگه توسط مؤدی، هر کدام که مقدم باشد، تاریخ ابلاغ به شخص مؤدی محسوب و در اوراق مالیاتی منعکس می شود.
۲-
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۱/۵۳۱ – ۱۴۰۱/۶/۷]
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۲/۱ – ۱۴۰۲/۱/۷]
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۲/۵۱۴ – ۱۴۰۲/۱۲/۲۶]
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۵/۲۶ – ۱۴۰۵/۳/۲۳]
برای سایر مؤدیانی که رضایت خود را برای برخورداری از خدمات بند فوق اعلام ننمودهاند، تاریخ ابلاغ الکترونیکی به مودی، «تاریخ رویت اوراق در سامانه» است. چنانچه مشاهده اوراق مالیاتی ظرف مدت ده روز از تاریخ بارگذاری در حساب کاربری مؤدی، صورت نپذیرد، وفق مقررات فصل هشتم از باب چهارم قانون مالیاتهای مستقیم (ابلاغ) اقدام خواهد شد.
۳-
[اصلاحی ۱۴۰۱/۵/۳۰]
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۲/۱ – ۱۴۰۲/۱/۷]
[اصلاحی ۲۰۰/۱۴۰۲/۵۱۴ – ۱۴۰۲/۱۲/۲۶]
هرگونه اعتراض مودی، وفق ترتیبات ماده (۵) این دستورالعمل، قابل رسیدگی خواهد بود.
ماده ۳): اصالت اوراق بارگذاری شده در حساب کاربری
۱ – با توجه به یکتا و محرمانه بودن نام کاربری و گذرواژه مأموران مالیاتی برای ورود به سامانههای سازمان، صدور اوراق در سامانه در حکم امضای برگه توسط مأمور مالیاتی مربوط (از جمله حکم ماده ۲۳۷ ق . م . م) است. لذا تا زمان پیادهسازی امضای الکترونیکی در سامانههای سازمان، اوراق بارگذاری شده در حساب کاربری مؤدی بدون امضای فیزیکی در تمام مراجع مالیاتی قابل قبول خواهد بود.
۲ – امکان رؤیت تاریخ ابلاغ و اصالت سنجی سیستمی اوراقی که از طریق سیستم ابلاغ در اختیار مؤدی قرار گرفته است، با در نظر گرفتن قوانین و مقررات و رعایت محرمانگی اطلاعات، برای مراجع درون و برون سازمانی فراهم است.
ماده ۴): غیرفعال سازی حساب کاربری
در موارد زیر مؤدی از شمول ابلاغ الکترونیکی خارج و حساب کاربری وی غیرفعال می شود. اوراق مالیاتی این گروه از مؤدیان باید وفق مواد ۲۰۳ الی ۲۰۹ ق . م . م به صورت فیزیکی ابلاغ شود:
در مورد اشخاص حقیقی در صورت فوت مؤدی و در مورد اشخاص حقوقی در صورت ثبت انحلال آنها در مرجع ثبت شرکت ها، مؤدی از شمول ابلاغ الکترونیکی خارج میشود. غیرفعال سازی حساب کاربری به صورت خودکار توسط سیستم و بر مبنای اطلاعات روزانه دریافتی از سرویس متوفیان ثبت احوال و سرویس آگهی تغییرات ثبت شرکت ها، انجام می گیرد. در صورت عدم امکان دریافت سرویسهای مذکور از مراجع ذیربط، اداره امور مالیاتی مربوط می تواند بر مبنای مدارک دریافتی از وراث متوفی یا مدیر تصفیه شرکت منحله، نسبت به غیرفعال سازی حساب کاربری مؤدی اقدام کند.
۱ – اشخاص ورشکسته در صورت وصول رای قطعی دادگاه مبنی بر ورشستگی مؤدی، از شمول ابلاغ الکترونیکی خارج میشوند و اداره امور مالیاتی ذیربط باید بلافاصله پس از دریافت رای مذکور نسبت به غیرفعالسازی حساب کاربری مؤدی اقدام کند.
۲ – چنانچه بر اساس وصول آرای قطعی مراجع قضایی، تاییدیه سازمان پزشکی قانونی یا تاییدیه رسمی بیمارستانها و مراکز درمانی معتبر برای اداره امور مالیاتی محرز شود که مؤدی به دلیل مشکلات ذهنی یا جسمی قادر به استفاده از حساب کاربری خود نیست، اداره امور مالیاتی باید نسبت به غیرفعالسازی حساب کاربری مؤدی اقدام نماید.
ماده ۵): اعتراض مؤدی به صحت ابلاغ الکترونیکی
اعتراض به صحت ابلاغ الکترونیکی، در موارد زیر مجاز بوده و از طریق هیات موضوع ماده ۲۱۶ ق. م. م قابل رسیدگی خواهد بود:
۱ – مؤدی، متکی بر دلایل و اسناد و مدارک معتبر اثبات نماید، به دلیل عدم دسترسی به سامانههای رایانهای / مخابراتی یا نقص در این سامانهها از بارگذاری اوراق با مفاد ابلاغ مطلع نشده است.
۲ – ابلاغ الکترونیکی در شرایط انجام گرفته باشد که حساب کاربری مؤدی میبایست غیرفعال بوده و یا مؤدی از شمول ابلاغ الکترونیکی خارج شده باشد.
ماده ۶): قواعد و ساز و کارهای اجرایی ابلاغ الکترونیکی
مقررات و قواعد عام ابلاغ الکترونیکی از جمله شرایط بهرهمندی از این خدمت، مواعد، شیوه تأیید اصالت اوراق ابلاغی و نیز اعتراض به ابلاغ الکترونیکی، در این دستورالعمل تعیین شده است. دفتر امور مؤدیان و خدمات مالیاتی موظف است با هماهنگی و تایید معاونت درآمدهای مالیاتی به ترتیب زیر نسبت به بررسی، وضع و ابلاغ قواعد جدید و ساز و کارهای اجرایی مرتبط با این دستورالعمل اقدام نماید.
۱ – تعیین ساز و کارها و تهیه شیوه نامههای اجرایی لازم برای پیاده سازی مفاد این دستورالعمل از جمله نحوه فعالسازی و غیرفعال سازی حساب کاربری برای مؤدیان، شیوه های اخذ درخواست خدمات الکترونیک از مؤدیان، نحوه نظارت بر فرآیندهای مربوط و سایر ساز و کارهای مرتبط با اجرای این دستورالعمل؛
۲ – بازبینی قواعد ابلاغ الکترونیکی درمواردی که به علت بروز الزامات اجرایی با تغییرات قانونی، برای اوراق مالیاتی خاص نیاز به تغییر با بازبینی بخشی از قواعد (مانند رعایت فاصله زمانی میان صدور و بارگذاری برگه، دریافت تأییدیههای سیستمی و… یا اجتناب از ابلاغ الکترونیکی برای اوراق خاص) باشد. در صورت ایجاد الزامات قانونی و اجرایی جدید، دفاتر ستادی ذیربط مکلفند مراتب را به همراه تمام مستندات و الزامات قانونی جهت اعمال به دفتر امور مودیان و خدمات مالیاتی اعلام نمایند.
۳ – طراحی و پیادهسازی سامانه مدیریت یکپارچه ابلاغ جهت پیگیری و نظارت بر ابلاغ اوراقی که از فرآیند ابلاغ الکترونیکی خارج میشوند، ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این شیوهنامه با همکاری واحدهای ذیربط در معاونت فناوریهای مالیاتی.
ماده ۷): ابلاغ دستورالعمل
این دستورالعمل در (۷) ماده تهیه و از تاریخ ۱۴۰۱/۶/۱ لازم الاجرا می باشد.
داود منظور
