سخنان اعلیحضرت همایون محمدرضا پهلوی شاهنشاه آریامهر هنگام گشایش هفتمین دوره مجلس سنا و بیست و چهارمین دوره مجلس شورای ملی
روز دوشنبه هفدهم شهریورماه ۱۳۵۴ (در کاخ سنا)
با تأییدات خداوند متعال، هفتمین دوره مجلس سنا و بیست و چهارمین دوره قانونگذاری مجلس شورای ملی را با کمال مسرت افتتاح میکنیم.
در مدت چهار سالی که از گشایش بیست و سومین دوره قانونگذاری مجلس شورای ملی تا به امروز گذشته است، کشور ما از جهات مختلف سیاسی و اجتماعی و اقتصادی و آموزشی و سایر شئون مادی و معنوی، دورانی را گذرانده که شاید در تمام تاریخ ایران از نظر کیفیت و اهمیت آثار آن نظیر نداشته باشد. این دوران با برگزاری بزرگترین جشن ملی تاریخ ایران، یعنی بزرگداشت دو هزار و پانصدمین سال بنیانگذاری شاهنشاهی ایران شروع شد، و این خود آغاز فرخندهای برای تمام موفقیتهایی بود که در این مدت با روح میهنپرستی و وحدت ملی و پیوستگی عمیق شاه و ملت، که همواره ضامن تاریخی بقا و تمامیت ملی ما بوده است، در جامعه ما به دست آمد.
کشور ما در این مدت کوتاه، با اتکا به اصول انقلاب شاه و ملت در زمینه داخلی، و با پیروی از سیاست مستقل ملی خود در زمینه بینالمللی، روزبهروز قدمهای استوارتر و بزرگتری در راه پیشرفت به سوی رفاه و ترقی و افتخار و عظمت برداشت و مقام ایران در صحنه جهانی پیوسته بالاتر رفت.
افزایش عظیم درآمد ملی ما، که قسمت اعظم آن حاصل مبارزه مشروع و موفقیتآمیز ما برای احقاق کامل حقوق ملی از بابت منابع و صنایع نفتی کشورمان بود، به ما امکان طرح و اجرای برنامههای سازندگی چنان وسیعی را در همه رشتههای مادی و معنوی حیات ملی داد، که حتی تصور آن نیز تا چند سال پیش ممکن نبود. درآمد سالانه ما از بابت نفت و گاز که در سال ۱۳۵۰ مبلغ ۲۰۳۶ میلیون دلار بود، در سال جاری به ۲۱۹۷۰ میلیون دلار برآورد میشود. شرکت ملی نفت ایران اکنون سومین شرکت نفت جهان و نهمین شرکت بزرگ دنیا است. بودجه عمرانی پنجم کشور با آنکه عظیمترین بودجه تمام تاریخ ایران بود، قبل از پایان دوره پنج ساله مجدداً مورد تجدید نظر قرار گرفت و از سیوششمیلیارد دلار به قریب شصت و نه میلیارد دلار افزایش یافت که حجم کل سرمایهگذاری بخش عمومی و خصوصی را شامل میشود. رقم رشد تولید ناخالص ملی کشور ما اکنون نیز مانند چند سال گذشته کماکان در تمام جهان مقام اول را دارد و درآمد سرانه افراد ایرانی که در آغاز برنامه پنجم سالانه ۵۶۵ دلار بود، در سال ۱۳۵۳ به ۱۳۳۶ دلار رسید و پیشبینی میشود که تا پایان این برنامه، یعنی در سال ۱۳۵۶، این رقم به قیمتهای جاری، به ۲۰۶۹ دلار برسد.
کشور ما در سال گذشته نه تنها به بسیاری از کشورهای در حال توسعه، بلکه به بزرگترین کشورهای صنعتی جهان کمکهای مالی مهم داده، یا در صنایع آنها سرمایهگذاریهای سنگین کردهاست. بدیهی است ما از ثروت حاصل از نفت خود باید به صورتی عاقلانه حداکثر استفاده را در راه سازندگی مملکت بکنیم، زیرا این ثروتی نیست که به طور نامحدود ادامه داشتهباشد، بنابراین میباید با رعایت کامل صرفهجویی، صرف امور تولیدی بشود. با توجه به همین محدودبودن منابع نفتی، ما به شیوه همیشگی خود که همواره چند قدم پیشاپیش حوادث هستیم، از هم اکنون کوشش وسیعی را در راه تأمین منابع جدید انرژی اتمی در زمینه بهرهبرداری صلحآمیز و سازنده از آن آغاز کردهایم.
تذکر این نکته را که قبلاً نیز در موارد مختلف در داخل و خارج کشور به آن اشاره کردهایم، ضروری میدانیم که تجدید نظر در قیمتهای سابق نفت از طرف کشورهای صادرکننده این ماده، اقدامی کاملاً منطقی و مشروع بوده و هست و ارتباط مستقیم با نابسامانیهای اقتصادی جهان صنعتی دارد. در دنیای کنونی ما بر اثر پایان عصر استعماری و پیدایش کشورهای مستقل تازهای در جامعه بینالمللی و کوشش همه آنها برای توسعه و پیشرفت، طبعاً شرایط جدیدی پیش آمده است که به طور منطقی اصلاح اساسی و عمیقی را در نظام اقتصادی جهان ایجاب میکند و هر چه زودتر کشورهای بزرگ صنعتی متوجه این واقعیت اجتنابناپذیر بشوند و خود را با آن تطبیق دهند، نه تنها به نفع کشورهای در حال توسعه، بلکه به سود خود ایشان نیز خواهد بود. تورم اقتصادی جهان صنعتی که در یک یا دو سال اخیر بین دوازده تا پانزده درصد و گاه تا بیست و هفت درصد بوده است، طبعاً واکنشهای لازم در نزد کشورهایی که این تورم به آنها صادر میشود، ایجاد میکند، و این واکنشها را نمیتوان با سیاستهای به اصطلاح “قایقهای جنگی” که دیگر دوران آنها سپری شده است متوقف ساخت، بلکه میباید این اشکال جهانی را با مذاکره و تفاهم و واقعبینی حل کرد. این راهی است که ما همواره به عنوان تنها راهحل منطقی و معقول، خواهان و مدافع آن بوده و خواهیم بود و بدیهی است در هیچ شرایطی از حقوق حقه و مشروع خود صرفنظر نخواهیم کرد.
در دوران عمر دوره بیست و سوم تقنینیه، از مهمترین کوششهایی که در کشور ما به عمل آمده، کوشش در پیشرفت کمّی و کیفی امور آموزشی بود، زیرا این مسئلهای است که با سرنوشت جامعه آینده ایران ارتباط حیاتی دارد، در این مدت تعداد دانشآموزان کشور از کمتر از ۵.۰۰۰.۰۰۰ نفر به ۷.۷۰۰.۰۰۰ نفر و تعداد دانشجویان دانشگاهها و مراکز آموزش عالی از ۷۵.۰۰۰ نفر به ۱۴۹.۰۰۰ نفر رسید.
تعداد مدارس کشور از قریب ۳۳.۰۰۰ در سال ۱۳۵۰، به بیش از ۴۳.۰۰۰ در سال ۱۳۵۳ بالغ شد، و تعداد دانشگاههای مملکت از ۸ دانشگاه در سال ۱۳۵۰ به ۱۹ دانشگاه در سال کنونی افزایش یافت. بر روی هم تعداد مؤسسات عالی آموزشی کشور در این مدت، از ۱۱۳ به ۱۸۴ بالا رفت و رقم دانشآموزان مؤسسات فنی و حرفهای از ۵۴.۰۰۰ نفر به ۱۳۳.۰۰۰ نفر رسید. در آینده از لحاظ کمیّت کوشش خواهیم کرد که بیسوادی را به کلی از کشور ریشهکن کنیم، و مطابق استعداد هر فرد ایرانی جایی در مؤسسات گوناگون دولتی و خصوصی به او بدهیم. از لحاظ کیفیت نیز توجه کامل خواهیم داشت که مطمئن شویم ورقه پایان تحصیلی که به کسی میدهند، واقعاً معرّف معلومات و اطلاعات او باشد. در هر دو مورد، به طوری که میدانید قدمهای بزرگی برداشته شده که تحصیل رایگان برای تمام کودکان ایرانی و بررسیهای وسیعی که در کنفرانسهای آموزشی سالانه رامسر، به خصوص در کنفرانسی که چند روز پیش پایان یافت، درمورد کیفیت بهبود آموزشی صورت گرفته، از جمله آنها است.
بدیهی است همه این کوششها بر اساس اصول انقلاب اجتماعی ایران، یعنی انقلاب شاه و ملت انجام میگیرد که هیچ وقت متوقف نمیشود و پیوسته در حال اجرا و در عین حال در حال تکامل است. به این جهت هر وقت لازم تشخیص داده شود، اصول تازهای به آن اضافه میشود، کما اینکه اخیراً اصل گسترش مالکیتهای صنعتی و تولیدی و عرضه کردن سهام کارخانهها به همه مردم به عنوان اصل سیزدهم، و اصل تعیین و تثبیت مداوم قیمتها و توزیع صحیح کالاها بر اساس سود عادلانه و جلوگیری از گرانفروشی که در واقع استثمار مصرفکنندگان است، به عنوان اصل چهاردهم انقلاب ایران اعلام شد، که هر دو از مهمترین اصول این انقلاب است. در کمتر از دو ماه که از صدور فرمان مبارزه با گرانفروشی میگذرد، تا به امروز، شاخص خردهفروشی در سراسر کشور پنج درصد پایین آمده و اگر به نسبت قیمتها در آخر اسفندماه گذشته سنجیده شود، این شاخص به جای اینکه افزایش نشان دهد، به حدود دو درصد زیر صفر رسیدهاست.
به این ترتیب نه تنها جلوی تورم گرفته شده، بلکه کشور ما در عین ادامه رشد سریع اقتصادی خود رکورد پایینآوردن تورم را به دست آوردهاست و این امری است که در جهان امروز بیسابقه است. بر اساس روح و مفهوم انقلاب ایران، ما نه تنها با گرانفروشی و کمفروشی، بلکه با همه مظاهر دیگر نادرستی، منجمله فساد، کمکاری، بیقیدی، و به طور کلی همه آن عوامل منفی که برای جامعه مترقی و پیشرو امروز ایران قابل قبول نیست، با کمال شدت مبارزه خواهیمکرد و آنها را ریشهکن خواهیم ساخت. در جامعهای که شاید از لحاظ قوانین اجتماعی پیشروترین جامعه جهان باشد، باید رفتار و کردار هر فرد نیز با این قوانین هماهنگ باشد و مسلماً هیچ قصوری در این راه قابل بخشش نیست.
وظیفه اساسی پاسداری از اصول انقلاب شاه و ملت و اجرای آن به کاملترین صورت ممکن، اکنون به عهده حزب واحدی است که قاعدتاً تمام استعدادها و نیروها و فعالیتهای خلاقه افراد و طبقات ایرانی در آن متمرکز شده است. حزب رستاخیز ملت ایران که مظهر یکپارچگی و پیوستگی تمام افراد کشور است، میباید بکوشد تا یک مکتب واقعی وطنپرستی و کار و خلاقیت برای اجرای هر چه بیشتر و بهتر اصول انقلاب ایران در راه تأمین آینده مرفه و پر افتخار و مترقی جامعه ایرانی باشد. نمایندگان این حزب که اکنون در دو مجلس مقننه کشور گرد آمدهاند، در این راه مسئولیتی خطیر چه در مقابل جامعه امروز ایران و چه در برابر ایران فردا به عهده دارند که یقین داریم کاملاً متوجه آن خواهند بود.
یکی از جنبههای مهم تحول اجتماعی و عمیق جامعه امروزی ایران که میباید دقیقاً مورد توجه قرار گیرد، از میان بردن تمام آثار و مظاهر ناپسند دورانهای انحطاط اجتماعی و اخلاقی گذشته است. تاریخ طولانی کشور ما شاهد هجومهای فراوان خارجی، و به کرّات نیز شاهد اشغال موقتی کشور از طرف بیگانگان بوده، که طبعاً هر اشغالی، با آنکه سرانجام به غلبه معنوی و فرهنگی ایران منجر شده، یادگارها و آثار شومی نیز از خود، مخصوصاً در زمینه فکری و روحی بر جای گذاشته است که با ماهیت و اصالت واقعی روح و فرهنگ ایرانی هماهنگ نیست. ملت ما که مصمم است در این دوران تازه از زندگانی خویش تمام آثار انحطاط و ضعف و فساد و زبونی گذشته را به دست فراموشی بسپارد، دارای این رسالت معنوی است که ارزشهای مثبت و جاودانی فرهنگ ایرانی را از همه آلودگیهایی که ممکن است به دست عوامل بیگانه در این فرهنگ راه یافته باشد، دور سازد و هر آنچه را که نشان سازندگی و پاکی و نیرومندی ندارد و بنابراین شایستۀ فرهنگ ایرانی نیست، از آن کنار گذارد. کوششهای جوانان ما در راه پیشرفت ورزش و نیروی جسمی که عالیترین مظهر آن پیروزیهای غرورانگیز آنان در ورزشهای آسیایی سال گذشته تهران بود، میباید با کوشش مشابه آنان در نیرومندی و پاکی اخلاقی و معنوی توأم باشد، تا جامعه مترقی امروز ایران رسالت تاریخی خویش را آنچنان که باید، ایفا کرده باشد.
در زمینه سیاست خارجی، هم چنان که متذکر شدیم، اساس کار ما ادامه سیاست مستقل ملی است که برای کشور ما تاکنون حداکثر موفقیت را در صحنه جهانی همراه داشته است. ما در اجرای این سیاست، روابط دوستی و همزیستی و همکاری خود را با همه کشورها توسعه دادهایم و خوشوقتیم که تنها نقطه تاریکی که از این لحاظ در روابط ما با کشور همسایه خودمان عراق وجود داشت نیز اکنون به کلی بر طرف شده است.
گسترش روابط ما با کشورهای منطقه وسیع اقیانوس هند، از ایران گرفته تا استرالیا و نیوزیلند، و نیز با کشورهای افریقا و امریکای لاتین، که در سال گذشته و امسال انجام گرفت، مظاهر تازهای از اجرای سیاست کلی ما بود.
بنا به پیشنهاد ما سازمان ملل متحد در اجلاسیه سال گذشته خود، منطقه خاورمیانه را منطقهای عاری از سلاحهای هستهای اعلام کرد و نیز سیاست تغییرناپذیر ما که لزوم حفظ امنیت خلیج فارس تنها توسط کشورهای ساحلی این خلیج است، به طور قاطع به همه اعلام شد. ما همین عقیده را در مورد اقیانوس هند داریم و معتقدیم که این منطقه میباید از دخالتها و رقابتهای نظامی قدرتهای بزرگ برکنار بماند.
اکنون که هفتمین دوره مجلس سنا و بیستوچهارمین دوره قانونگذاری مجلس شورای ملی را میگشاییم، از خدمات نمایندگان دوره سابق مجلسین که همواره روح وطنپرستی و احساس مسئولیت را در انجام وظیفه خطیر ملی راهنمای خویش قرار دادهاند و در خدمت به مصالح ملی کمال همکاری را با دولت به عمل آوردهاند، تقدیر میکنیم و برای نمایندگانی که اکنون این وظیفه خطیر را در یک دوره مهم و استثنایی از تاریخ ایران آغاز میکنند، از درگاه خداوند متعال توفیق خدمت هر چه بیشتر به ملت ایران آرزو داریم.