[پاورقی توضیحی این مصوبه، در مجموعه قوانین دوره هفتم مجلس شورای ملی، ص ۲۳۵:
چون در تبصره ۴ بودجه تفصیلی سال ۱۳۰۷ وزارت معارف کمیسیون پارلمانی بودجه ضمن تصویب اعتبار برای پرداخت کمک خرج مدارس ملی طرز پرداخت را به نظامنامهای که از طرف کمیسیون معارف بایستی تصویب شود موکول نموده بود لذا در تاریخ ۱۶ دیماه ۱۳۰۷ نظامنامه کمکخرج مدارس ملی مرکز بتصویب کمیسیون معارف مجلس شورای ملی رسیده و در تاریخ ۲۹ اسفندماه ۱۳۰۷ ماده الحاقیه به نظامنامه نامبرده الحاق و کمیسیون معارف تصویب نموده است. بعدا چون قانون بالا از تصویب مجلس شورای ملی گذشت کمیسیون معارف برحسب اجازه قانون نظامنامهای بر شش ماده در تاریخ ۱۷ اسفندماه ۱۳۰۸ تصویب نمودند. در تاریخ ۲۱ اسفندماه ۱۳١۰ ماده سوم و تبصره ماده دوم این نظامنامه بوسیله کمیسیون معارف مجلس اصلاح و ابلاغ گردید.
در تاریخ اول بهمن ماه ۱۳۱۲ در این نظامنامه نیز کمیسیون معارف تجدیدنظر نمود و نظامنامه جدیدی ضمن سی ماده تصویب نمودند. در تاریخ ۳ آذرماه ۱۳۱۳ مجددا در این نظامنامه نیز تجدید نظر بعمل آمده و نظامنامه جدیدی از طرف کمیسیون معارف مجلس تصویب و ابلاغ گردید.]
ماده 1ـ به مدارسی کمک خرج داده میشود که واجد شرایط ذیل باشند:
الف ـ دبستانهای ابتدایی که دارای شش کلاس کامل بوده و بیش از صد و هشتاد نفر شاگرد داشته باشد.
ب ـ دبیرستانهایی که لااقل مجموع عده محصلین دوره اول آن در حدود نود نفر و دوره دوم آن در حدود هشتاد و پنج نفر باشد.
ج ـ نظامنامهها و مقررات و دستورات وزارت معارف را نسبت به انتخاب آموزگاران و دبیران و تهیه اثاثیه و لوازم علمی و تدارک محل مدرسه و ترتیب امور صحی را کاملاً مراعات نمایند.
ماده 2ـ اعتباری که در سال تحصیلی گذشته به دبستانها داده میشد از نیمه شهریورماه هرساله باید بر کل عده قبولشدگان در امتحانات نهایی خرداد ماه همان سال بین دبستانهای ملی تهران که در سال تحصیلی 1313 ـ 1312 اعانه دریافت میداشتهاند و واجد شرایط مندرجه در ماده اول این نظامنامه باشند تقسیم شود تا سهم هر دبستان به نسبت عده قبولشدگان تعییـن و به اقساط ماهیانه تا نیمه شهریور سال بعد پرداخته شود. و همچنین به دبیرستانهای ذکوری که در سال تحصیلی 1313 ـ 1312 اعانه دریافت میداشته و واجد شرایط مندرجه در ماده اول این نظامنامه باشند برای کلیه کلاسهای دوره اول منتهی ماهی هزار و پانصد ریال و برای کلیه کلاسهای دوم منتهی ماهی سه هزار ریال از نیمه شهریورماه هر سال پرداخته خواهدشد.
تبصره 1ـ دبستانهای ملی تهران در صورتی بر طبق ماده فوق اعانه دریافت خواهند داشت که عده قبولشدگان کلاس ششم آنها کمتر از دوثلث عده محصلین همان کلاس در جریان سال تحصیلی نباشد والا اعانه آنها قطع خواهد شد.
تبصره 2ـ هر گاه بر طبق تبصره اول ماده دوم و ماده سوم این نظامنامه اعانه یک یا چند مدرسه قطع شود وزارت معارف اعانه قطع شده را بهعنوان کمک خرج به یک یا چند مدرسه که واجد شرایط مقرره باشند میدهد.
تبصره 3ـ دبیرستان اقدسیه که در سال گذشته بابت قسمت متوسطه اعانه دریافت نمیداشته مبلغ پانصد ریال ماهیانه اعانه دریافت خواهد داشت.
ماده 3ـ هر یک از دبیرستانها که بر طبق این نظامنامه کمک خرج میگیرند اگر عده قبولشدگان از شاگردان کلاس سوم یا ششم آن در امتحانات نهایی دوره اول یا دوره دوم به حد نصاب نائل نشوند از اخذ کمک خرج همان کلاس (سوم یا شش) برای یک سال محروم خواهد گردید. هرگاه همان دبیرستان در سال بعد قبولشدگان از شاگردان کلاس سوم یا ششم آن به حد نصاب رسید مجدداً کمک خرج مقطوع از نیمه شهریور ماه آن سال برقرار و پرداخته میشود. و اگر دو سال متوالی عده قبولشدگان بهحد نصاب نرسد از اخذ کمک خرج آن کلاس به کلی محروم خواهدگردید. و چنانچه سه سال متوالی به حد نصاب نرسید کمک خرج آن دبیرستان به کلی قطع میشود.
تبصره ـ حد نصاب مقرر در ماده فوق عبارت است از نصف عده شاگردان کلاس سوم یا ششم دبیرستان در جریان سال تحصیلی.
ماده 4ـ مدارسی که کمک خرج میگیرند باید به ترتیب ذیل شاگردانی را که وزارت معارف معرفی مینماید مجاناً بپذیرند:
1 ـ دبستانها به عدهای که در امتحان نهایی قبول شدهاند.
2 ـ دبیرستانها برای دوره اول چهل نفر.
3 ـ دبیرستانها برای دوره دوم سی نفر.
ماده 5 – [اصلاحی ۱۳۲۱/۱۲/۲۶]
وزارت فرهنگ مجاز است از اول فروردینماه 1321 کمکهزینه دبستان سادات ملی مجانی را ماهیانه سه هزار ریال به طور ثابت از اعتبار مربوط پرداخت کند.
[ماده 5ـ دبیرستان سادات که اساساً مجانی است از نیمه شهریورماه 1313 به بعد ماهیانه مبلغ یک هزار و پانصد ریال به طور ثابت دریافت خواهد داشت.]
ماده 6ـ نظامنامه مصوب اول بهمنماه 1312 از این تاریخ ملغی خواهد بود.
این نظامنامه که مشتمل بر شش ماده است در جلسه ۳ [سیزدهم] آذرماه ۱۳۱۳ به تصویب کمیسیون معارف مجلس شورای ملی رسید و به موجب قانون مصوب ششم بهمنماه 1308 [قانون اجازه اجرای نظامنامه اعانه مدارس ملی پس از تصویب کمیسیون معارف مجلس شورای ملی] قابل اجرا است.
رئیس مجلس شورای ملی ـ دادگر